“Permanente scholing om digitalisering bij te houden”
23 mei 2017
TVO start filmopnames vanuit eigen studio
25 juli 2017

Een leven lang leren: ze maken er een potje van

Met de individuele leerrekening probeert de Nederlandse overheid voor de zoveelste keer een slinger te geven aan het leven-lang-leren-principe. Rond de eeuwwisseling was het begrip al hot and happening, maar bijna twintig jaar later is men nog altijd op zoek naar manieren om een permanente kennisontwikkeling mogelijk te maken.

Een commissie onder leiding van voormalig GroenLinks-fractievoorzitter Jolande Sap adviseert het Ministerie van OCW om voor iedereen een scholingsbudget vrij te maken na afronding van het initiële onderwijs. De overheid, werkgevers en werknemers zijn samen verantwoordelijk voor het vullen van het leerpotje.  Iedereen kan hiermee gedurende het volledige arbeidzame leven cursussen, opleidingen of ervaringscertificaten financieren.

Werknemers

Het advies van de commissie sluit uit bij het al eerder verschenen advies van de Sociaal Economische Raad. De SER pleitte eveneens voor een persoonsgebonden ontwikkelbudget. Hiermee krijgen werknemers ‘meer verantwoordelijkheid over hun eigen bijscholing’ en wordt ‘een positieve leercultuur ontwikkeld’.

Wat opvalt bij beide adviezen: het is vooral de werknemer die zijn of haar verantwoordelijkheid zou moeten nemen. Het mantra ‘leren doe je zelf’ blijft leidend en als je niet voldoende gebruik maakt van deze financiële stimulans, dan is de opgeheven vinger van de deltacommissaris nooit ver weg. Logisch. Leren op individueel niveau wordt steeds gewoner en je kunt niet verwachten dat werkgevers iedereen persoonlijk aan het handje nemen.

Verantwoordelijkheidsgevoel

Aan de andere kant: het probleem ligt in eerste instantie niet bij het verantwoordelijkheidsgevoel van de werknemer. Iedereen merkt dat baangarantie een steeds minder gangbaar begrip wordt. Alleen al om jezelf in de markt te houden bij onverhoopt baanverlies, vinden mensen een goede en doorlopende kennisontwikkeling belangrijk. Bovendien moet je de mens niet onderschatten: sinds het prille begin toont de mens zich van nature nieuwsgierig en bereid om zichzelf te ontwikkelen. Met of zonder individuele geldpot.

Het werkelijke probleem ligt een niveau hoger. Werkgevers zijn bang om te investeren in werknemers. Er bestaat immers het ‘risico’ dat geld wordt gespendeerd in mensen die een jaar later van baan wisselen en de door jou betaalde kennis meenemen naar de concurrent. Een zeer ouderwetse gedachtegang. Dat mensen snel van baan veranderen is nu eenmaal onderdeel van de huidige arbeidsmarkt. Maar dat betekent toch ook dat jij weer mensen kunt binnenslepen die gebruik hebben gemaakt van het opleidingsbudget van een ander? Investeer je liever wel in iemand die mogelijk vertrekt of niet in iemand die mogelijk blijft?

Bal

Werkgevers, onderwijsinstellingen en de overheid moeten bovendien eindelijk eens zorgen dat leren en ontwikkelen flexibeler, toegankelijker en passender wordt voor een individu. Iedereen leert op zijn eigen manier, in zijn eigen tempo en op zijn eigen moment. Waarom sluit het leerlandschap van organisaties daar dan nauwelijks op aan? De mogelijkheden zijn er, maar dan moeten ze wel bereikbaar zijn. Je kunt iemand wel voetbalschoenen geven, maar zonder bal kom je nergens. Is die bal er wel, dan zullen de meesten de verleiding echt niet kunnen weerstaan om een trap te geven.

Zolang ze er van bovenaf een potje van maken, zal het potje voor de werknemer weinig effect hebben.


Ivo Terpstra jr.
Content manager TVOsolutions

Weten hoe wij permanente educatie voor u mogelijk kunnen maken? Neem contact op via info@tvosolutions.nl